Na wsi przed 100-200 laty
Polskie wsie bardzo różniły się miedzy sobą w tamtym okresie. Były wsie zamożne, zagospodarowane, ale również ubogie, zaniedbane. Maszyny rolnicze, choć pojawiały się już u bogatych gospodarzy, nie były stosowane powszechnie. Trzeba było orać za pomocą konia lub wołu, siać i zbierać plony ręcznie. W czasie żniw, pracowali wszyscy: dorośli i dzieci, i to od świtu do nocy. Plony nie były zbyt duże. Nawożono tylko nawozem naturalnym, na przykład obornikiem. Ludzie mieszkali na wsi, na ogół w drewnianych, krytych strzechą chałupach. Tradycja, bardzo zakorzeniona na wsi, kazała zdobić wnętrza pomieszczeń haftowanymi makatkami, wycinankami czy koronkami wykonywanymi przez kobiety. Dzieci wiejskie uczyły się w szkołach kilkuklasowych. Nie wszyscy mieszkańcy wsi trudnili się uprawa własnej ziemi. Większość chłopów pracowała u bogatych właścicieli ziemskich. Miejscem spotkań, szczególnie mężczyzn, były na wsi karczmy i zajazdy, gdzie zatrzymywali się podróżni, przywożąc nierzadko wieści ze świata. W niedziele i święta ludność wsi całymi rodzinami, w tradycyjnych, odświętnych strojach, udawała się do kościoła. Na wsi leczono się sposobami domowymi, często zasięgali porad zielarzy i znachorów. W ciągu następnych stu lat warunki życia i pracy na wsi zmieniły się, niestety, bardzo powoli i niejednakowo w całym kraju.